J.M.Selleger-Elout
 
 
 
 

J.M. Selleger-Elout

Profiel

Achternaam: Selleger-Elout
Roepnaam: Nancy
Voornamen: Johanna Madeleine
Geboren: 15-03-1875
Te: Utrecht
Overleden: 05-05-1957
Te: Bergen (NH)
Pseudoniem(en): Al haar vroege werk (voor 1930, in tijdschriften) werd onder pseudoniem geplubliceerd.

Een mens is maar een vreemde combinatie
en soms denk ik wel eens: is het einddoel al dat leed waard?..."
(J.M. Selleger-Elout, in een brief aan de Heer R. Verdonck te Amsterdam)

Proza

  • Ruth Teiling (1933)
  • Vergeef ons onze zonden (1933)
  • Menschen in den storm (1935)
  • Jonge Levens (1941)


Voor kinderen:

     
  • Laurientje (1931)
  • Om het kampvuur. Sprookjes (1931)
  • Lijsje Lorresnor (1932)
  • Keesje Pieterselie: een boek voor de jeugdige auto-liefhebbers (1932)
  • Marian en Marion (1934)
  • Sanne van de Rozenhof (1936)
  • De kinderen van Kees Populier (1936)
  • De luchtreizen van Jantje Puk (1937)
  • Een zomer met Lijsje Lorresnor (1939)
  • Sef's grote avontuur (1947)
  • Kenau: roman voor oudere meisjes (1948)
  • Andertje (1950)
  • Marianne's avontuurlijke reizen (gewijzigde heruitgave van 'De luchtreizen van Jantje Puk') (1951)
  • Uit de hut van Lotusvrouwtje (1959)
  • Verzamelde geschriften: schetsen en kerstverhalen (ca. 1960)

Vertaald

  • 'Lijsje Lorresnor' werd vertaald in het Zweeds en het Noors.
  • 'Marian and Marion' kwam in 1949 in Amerika uit, vertaald door Hilda Van Stockum.

Tijdschriften

  • Haar eerste verhalen werden gepubliceerd in de schoolkrant van haar kostschool in Utrecht.
  • J.M. Selleger-Elout publiceerde poëzie onder pseudoniem in 'Pniël'.
  • Na haar huwelijk schreef ze voor theosofische tijdschriften als 'Theosofia', waaronder ook een kinderblad.
  • J.M. Selleger-Elout schreef kinderverhalen voor 'Zonneschijn', 'De Kleine Vlaming' en 'De Telegraaf'.
  • J.M. Selleger-Elout was redacteur van 'Het ster bulletin'.

Over J.M. Selleger-Elout

  • Een bijdrage over J.M. Selleger-Elout in 'Lexicon van de jeugdliteratuur' door Marleen Wijma (september 1982)
  • Een hoofdstuk: 'Lorresnorren op de vullis van Bergen' door Aukje Holtrop in 'Hier scheen 't geluk bereikbaar. Schrijvers over Bergen. Van Gorter tot Van Dis' (2001)

Diversen:

  • J.M. Selleger-Elout schreef zondagschoolboekjes.

Opmerkingen

  • J.M. Selleger-Elout bracht haar kindertijd door in Domburg (haar vader was er burgemeester), waar ze naar de openbare lagere school ging.
  • Het voortgezet onderwijs volgde ze (kort) in Middelburg, waar ze met paard en wagen naar toe ging (anderhalf uur heen en anderhalf uur terug; ze maakte haar huiswerk onderweg).
  • J.M. Selleger-Elout ging op haar dertiende naar een kostschool in Utrecht, daarna naar een kostschool in Amersfoort.
  • Na de kostschool werkte ze in het diaconessenhuis Bronovo in Den Haag, dat was gesticht door haar tantes. Hier schreef ze voordrachten en gedichten voor allerlei feestelijkheden en werd daarom 'de hofpoëet' genoemd.
  • J.M. Selleger-Elout trouwde met de papierfabrikant Erns Livinus (Tenno) Selleger, die ze in Genève had ontmoet. Ze werd, net als hij, theosoof. Haar man bezat enkele papierfabrieken (in Nederland én in Nederlands Indië) en hij was de uitvinder van het dundrukpapier (waar bijvoorbeeld bijbels op gedrukt worden).
  • Ze was van adel, maar gaf haar titel op toen ze trouwde.
  • Ze woonden in Ubbergen en kregen twee zoons: Livinus (Vinie) en Sven.
  • Ze werd gestimuleerd tot schrijven door mevrouw Cramer-Schaap.
  • Ze gingen in 1918 in Bergen (NH) wonen, in de hoop dat de zeelucht heilzaam zou werken voor de astma van zoon Livinus. Ze hielden het huis in Ubbergen aan. Haar man woonde hier tijdens zijn werkweek, in de buurt van zijn papierfabriek.
  • Achter het huis stond een klein schrijfschuurtje dat 'het boetje' werd genoemd.
  • In Bergen behoorden ze tot de gegoede klasse. Zo werd elk jaar het eerste kievitsei aan de familie Selleger aangeboden.
  • In hun huis 'De Reigershof', op de hoek van de Rondelaan en de Komlaan, kwamen gasten als Carmen Silva (koningin van Roemenië), Rudolf Steiner, Krishnamurti, Greet Hofmans en A. Viruly.
  • Tijdens de Tweede Wereldoorlog verloor ze bij een bombardement haar huis in Ubbergen. Daarbij gingen boeken en dierbaarheden door brand geheel verloren. De reden voor deze beschieting was de telescoop van haar zoon. De Duitsers dachten dat er gespioneerd werd. Ook in Bergen gebruikte zoon Sven die telescoop veel. Deze stond opgesteld in het torenachtige deel van het huis.
    Rondelaan 2 Rondelaan 2
  • Vrijwel al haar boeken spelen in armoedige gezinnen (dit in tegenstelling tot haar eigen leven). Ze lijkt de boodschap mee te willen geven dat echt geluk niet van geld afhankelijk is.
  • 'Lijsje Lorresnor' is gebaseerd op haar dienstmeisje Jansje van Wonderen, die eenendertig jaar bij de familie in dienst was. Jansje woonde aan het doodlopende laatste stukje van de Midden Geestweg in Bergen.

    Midden Geestweg 56

  • J.M. Selleger-Elout werd begraven op de Algemene begraafplaats aan de Kerkedijk in Bergen (sectie 1N-01, vlak bij A. Roland Holst)
    Graf J.M. Seleger-Elout Graf J.M. Selleger-Elout

Anderen over J.M. Selleger-Elout

  • In 1932 verscheen Lijsje Lorrsnor van mevrouw Selleger-Elout. Het was de eerste van haar boeken over kinderen uit een landarbeidersmilieu. Op dit onderwerp kwam ze telkens weer terug zoals in Sanne van de Rozenhof en het ijzersterke De kinderen van Kees Populier. 'Lijsje Lorresnor' is gelukkig weer herdrukt. Dit boek heeft nooit zo'n populariteit gekend als bijvoorbeeld Afkes Tiental of Okke Tannema, maar zij die het lazen koesteren hun herinnering. (Henriëtte künzel-Wessing, De Groene Amsterdammer, 19-11-1975)
  • In haar boeken spelen meestal meisjes de hoofdrol. Het zogenaamde 'prakkiseren' krijgt veel aandacht. Eindeloze kleine en grote gewetensconflicten vertragen de handeling. Dit is waarschijnlijk de voornaamste reden waarom haar meeste boeken niet meer herdrukt worden. (Marleen Wijma, Lexicon van de Jeugdliteratuur, september 1982)
  • Haar boeken hebben doorgaans een positieve strekking en zijn meestal religieus getint. Er spreekt mildheid en idealisme uit. De verteltrant is traditioneel, maar de meisjesfiguren zijn zeker naar de tijd gemeten heel genuanceerd getekend. (Winkler Prins lexicon van de Nederlandse letterkunde, blz. 363)
  • Haar boeken lijken niet op de gangbare 'leeg-oppervlakkige verhalen van schooldwaasheden of vacantiegeneugten'. (Marie Schmitz, Nieuwe Rotterdamsche Courant, geciteerd in VN, 18-05-1996)
  • Sommige boeken hebben een beginzin die je je leven lang niet meer vergeet. 'Moeder magge we naar de vullis?' is zo'n zin. Jarenlang kun je het boek dat zo begint niet onder ogen hebben gehad, zodra iemand Lijsje Lorresnor zegt, weet je het weer. (Aukje Holtrop, VN, 18-05-1996)
  • Op de foto's die bewaard zijn gebleven, ziet Nancy Selleger er aardig uit, een forse vrouw met krullend haar, maar met een serieuze, nadenkende blik. Ze was interessant, zeggen de mensen die haar gekend hebben, ze was dominant, iemand om een beetje bang voor te zijn. Een vrouw die heel precies op taal was en van wie je niet 'leuk' mocht zeggen, maar 'aardig'. Een vrouw die niets moest hebben van theevisites waar alleen over koetjes en kalfjes gepraat werd. Als je bij haar op bezoek kwam, moest het gesprek ergens over gaan, anders kon je maar beter opkrassen. (Aukje Holtrop, Hier scheen 't geluk bereikbaar. Schrijvers over Bergen, blz. 43/44)

Bronnen o.a.

  • D.L. Daalder, Wormcruyt met suycker (1950)
  • Lexicon van de jeugdliteratuur (september 1982)
  • Winkler Prins lexicon van de Nederlandse letterkunde (1986)
  • Jaarboek van de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde (internet)
  • Vrij Nederland (18-05-1996)
  • Hier scheen 't geluk bereikbaar. Schrijvers over Bergen. Van Gorter tot Van Dis (2001)
  • Website van de Koninklijke Bibliotheek (augustus 2011)